Brightest Brains Brunch

Het jaar 2005 wordt in vele opzichten een bijzonder jaar voor de holebi-beweging en vooral voor het Nijmeegse deel ervan. Heel het land kijkt naar Nijmegen hoe daar de Roze Zaterdag aangepakt zal worden.

We beginnen het nieuwe jaar maar meteen met een bijdrage aan de hoognodige modernisering van de holebi-beweging. De soms wel erg zelfgenoegzame stagnatie waarin grote delen van de beweging verkeren sinds het verwerven van de openstelling van het burgerlijk huwelijk moet doorbroken worden. De juridische achterstelling van holebi´s mag grotendeels ongedaan gemaakt zijn de holebi-emancipatie staat nog in zijn kinderschoenen.

Die laatste constatering is op zich al controversieel maar het is ook onmiskenbaar dat zelfs in de kolommen van de Gay krant de onrust groeit. Vooralsnog is die zeer defensief gericht tegen negatieve tendensen in de samenleving. Een oude les leert echter dat we die negatieve tendens nooit kunnen keren als we er niet een vrolijk en aangenaam wenkend alternatief tegenover kunnen stellen.

Op dit moment ontbreekt het de beweging aan een dergelijk perspectief. Toch wordt daar wel over nagedacht. Zij het in beperkte kring. Een klein ivoren torentje aan de universiteit van Amsterdam heeft het roze vaantje nog niet halfstok gehangen of geheel gestreken. Daar zit Gert Hekma zo´n beetje als de laatste homoloog die nog wel eens nadenkt over de holebi-beweging.

Gert Hekma (1951) studeerde antropologie aan de Vrije Universiteit en is sinds 1984
universitair docent homo/lesbische studies aan de Universiteit van Amsterdam.
Hij publiceerde onder meer Homoseksualiteit, een medische reputatie (1987) en
Goed verkeerd (1989), en redigeerde The Pursuit of Sodomy (1989), De roze
rand van donker Amsterdam (1992) en Sexual Cultures in Europe (1999).

Hij heeft in een nieuw boek de ho-geschiedenis van Nederland van ongeveer 1730 toe nu toe beschreven. Dat is natuurlijk al verplichte stof voor iedereen die denkt dat Nederland altijd een tolerant land is geweest. Dat is namelijk niet zo. Als je die geschiedenis leest realiseer je hoeveel tijd en inspanning het gekost heeft om in onze huidige samenleving een zeer dun laagje tolerantie aan te brengen waardoor de holebi-beweging kan bestaan. Er is werkelijk bijna niets voor nodig om aan die verworvenheden weer een einde te maken. In het Duitsland van de vroege jaren dertig waren alle verworvenheden van de Weimarer-republike in minder dan een jaar of twee verdwenen.

Historisch bewustzijn is belangrijk. Maar zonder een visie op de toekomst leidt een dergelijk bewustzijn tot het pessimisme dat je nu zo vaak in kroeggesprekken tegenkomt en dat tot passiviteit en afwachten leidt. Dergelijke passivitiet kunnen we ons niet veroorloven.

Het boek van Gert bevat een paar hoofdstukken waarin hij probeert aan te geven waar het met de holebi-beweging in de toekomst naar toe moet. Die hoofdstukken bevatten tamelijk brave herinneringen aan de idealen die we in de beweging ooit als vanzelfsprekend hebben nagestreefd, die grotendeels vergeten zijn maar nu toch weer bruikbaar lijken. Die ideeën moeten afgestoft en gemoderniseerd maar kunnen dat aantrekkelijke alternatief vormen voor de nieuwe Nederlanders. Voor een deel bevatten zijn overwegingen oeroude utopische ideeën over de democratisering van de seksualiteit. En aangezien elke eeuw wel een paar momenten kent om dat soort gedachtengoed weer eens met elkaar te bespreken lijkt me dit moment van onzekerheid bij uitstek geschikt om dat te doen. Ten slotte bevatten die laatste dertig pagina´s een aantal uiterst actuele, politiek behoorlijk brisante voorstellen aan de holebi-beweging om de strategie weer offensiever te maken. De strategie van de afgelopen jaren heeft veel bereikt maar onze samenleving is in haar openbaarheid in wezen nog net zo heterogericht als twintig jaar geleden. En de media dan ? Dat is een zwakke stee in zijn hele theorie en met zijn bijziende afwijking als het om lesben gaat kan ook dat nog behoorlijk wat debat opleveren.

Wij beginnen het Roze Jaar 2005 met een Bright Brains Brunch. Voor deze Brunch nodigen we een aantal sleutelfiguren uit de Nijmeegse holebi-beweging uit waarvan we de Bright Brains al eens in een eerder verband hebben kunnen bewonderen. Ook een aantal sleutelfiguren uit verwante organisaties of groepen uit de regio. Mochten we nog plaatsen overhouden dan zullen we dat tijdig op onze site melden.

De homoloog Gert Hekma is mijn gast en hij zal de key-note speech houden. Ik ben Helm de Laat, directeur van Villa Lila, en zal optreden als gastheer. In de pauze na de speech van Gert kunt u allerlei vragen stellen middels briefjes en die zal ik tijdens een tafelgesprek met Gert aan de orde stellen.

Ik hoop dat we als Villa Lila met deze nieuwe werkvorm, gewoon afgekeken van de beweging aan de overkant van de oceaan hoor, een bijdrage leveren aan het debat ter vernieuwing van de holebi-beweging.

Helm de Laat